Langzaamaan wordt AI steeds lastiger om te vermijden binnen de overheid, waardoor de vraag ontstaat: Hoe kan er grip behouden worden op het gebruik van deze nieuwe technologie binnen overheidsorganisaties? Tools als Copilot worden steeds verder ingebakken in de software die men dagelijks gebruikt in hun werkzaamheden. Daarnaast wordt de behoefte van gebruikers om AI in te zetten voor hun werkzaamheden steeds groter. Het gebruik van AI wordt vaak gezien als een eenvoudige verbetering voor bestaande werkzaamheden, terwijl het al snel grote implicaties heeft voor de wijze waarop er te werk gegaan wordt. In toenemende mate vraagt men zich daarom af hoe hier binnen de organisatie op een verantwoorde wijze mee omgegaan kan worden. In deze blog beschrijf ik wat er gedaan kan worden om het gebruik van AI op een gecontroleerde wijze in de organisatie te omarmen en het gebruik te borgen in de informatievoorziening.
Governance
Van belang is dat er beleid gevormd wordt met een visie op de inzet van AI samen met een set regels en richtlijnen voor het gebruik ervan. Hierin komt bijvoorbeeld naar voren welke tools wel en niet vrij gebruikt kunnen worden en wat voor informatie hiermee verwerkt mag worden. Een dergelijk beleidsdocument biedt handvatten voor communicatie richting de eindgebruikers. Dit beleid dient te worden nageleefd binnen de organisatie en idealiter wordt er consequent mee omgegaan in alle delen van de organisatie.
Adoptie
Om de organisatie mee te nemen in de beleidswijziging rondom de inzet van AI is het van belang dat eindgebruikers niet de indruk hebben dat hier geen kaders voor zijn gesteld en dat zij hierin vrij hun gang kunnen gaan. De digital literacy van veel gebruikers schiet nog altijd tekort op het gebied van AI en daarom moet er voldoende aandacht besteed worden aan het opleiden van de gebruikers. Het is belangrijk om de gebruiker direct aan te spreken en mee te nemen in het opgestelde beleid. Uiteraard kan dit over verschillende kanalen naar hen gecommuniceerd worden. Het is van noodzakelijk belang om hier gericht aan de slag te gaan en extra aandacht te besteden aan organisatieonderdelen waar het gebruik van AI een groot risico zou kunnen vormen, zoals bijvoorbeeld bij het Sociaal domein of Juridische zaken. Voor deze groepen is het raadzaam om workshops vorm te geven die specifiek op hun werkzaamheden toegespitst worden en waarin er aandacht besteed wordt aan de risico’s die het gebruik van AI op kan leveren. Het is ook van belang om zichtbaar te blijven binnen de organisatie en regelmatig het gesprek aan te blijven gaan met gebruikers over de toepassing van AI binnen hun werkzaamheden.
Conclusie
Als er een duidelijk en eenduidig beleid gevormd is en gebruikers hierin meegenomen worden, kan er meer grip behouden worden op het gebruik van AI en is de kans op bijvoorbeeld grote data risico’s een stuk beperkter. Zie je dergelijke risico’s binnen je organisatie, dan gaan we bij KBenP Digitale Overheid graag vrijblijvend het gesprek aan richting een geschikte oplossing.